Το ΣτΕ έχει κρίνει αντισυνταγματικό τον ΝΟΚ, αλλά ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιμένει ότι η λύση στη στεγαστική κρίση της Αθήνας είναι να χτίσουμε έναν - δύο ορόφους ακόμα στις πολυκατοικίες.
Πρόταση-λύση για τη στεγαστική κρίση έδωσε, όπως αναφέρει το dnews.gr, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια της συζήτησης που είχε με τον συγγραφέα Ντάνιελ Μέντελσον στο συνέδριο του Βήματος, «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη».
Η λύση για τον πρωθυπουργό είναι περισσότερα κίνητρα στους ιδιοκτήτες, όπως για παράδειγμα κάποια τετραγωνικά παραπάνω, έναν – δύο ορόφους όπως είπε χαρακτηριστικά, πρόταση που έχει κριθεί ωστόσο αντισυνταγματική από το ΣτΕ.
Εξήγησε ότι η Αθήνα είναι πολύ πυκνοκατοικημένη και επέμεινε ότι η λύση είναι να αυξηθεί το ύψος των κτιρίων. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης πρότεινε το λεγόμενο build-to-rent, δηλαδή την κατασκευή κατοικιών με σκοπό την μακροχρόνια μίσθωση.
«Η Ελλάδα δεν είχε στεγαστική κρίση την εποχή της κρίσης» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης και σημείωσε πως έχουμε πρόβλημα προσφοράς και ζήτησης, υμνώντας τις παροχές της κυβέρνησης με την επιστροφή ενοικίου, τον Νοέμβριο. Επισήμανε ότι αυτό δεν λύνει το πρόβλημα της στέγασης στην Αθήνα αλλά συνέχισε «Η πρόκληση είναι πώς να δημιουργήσουμε κίνητρα για τα κενά διαμερίσματα στην Αθήνα, για τους ιδιοκτήτες με σκοπό να διατεθούν τα για μακροχρόνια μίσθωση».
Συνέχισε λέγοντας ότι η κυβέρνηση έχει σταματήσει τη χορήγηση αδειών για Airbnb στο κέντρο της Αθήνας, μεταξύ άλλων και έχει δώσει φορολογικά κίνητρα στους ιδιοκτήτες για να αλλάξουν τα διαμερίσματά τους από βραχυχρόνια μίσθωση σε μακροχρόνια. Ωστόσο αυτό συνεχίζει να μη λύνει το πρόβλημα, είπε και σε έναν ευρωπαϊκό παραλληλισμό έφερε ως παράδειγμα την «αποτυχία» της Ισπανίας με τη στεγαστική κρίση.
«Αν θέλουμε να χτίσουμε περισσότερο πρέπει να δώσουμε κίνητρα. Αυτό μπορεί να γίνει αν δώσουμε ύψος στα κτίριά μας, είναι μία πολύ πυκνή περιοχή η Αθήνα δήλωσε και συνέχισε πως «Αν δώσεις λίγα περισσότερα κίνητρα, όπως για παράδειγμα αυξάνοντας τα τετραγωνικά έναν- δύο ορόφους ίσως αυτή είναι η λύση». Συμπλήρωσε ωστόσο ότι η πρόταση αυτή βρίσκει εμπόδια στο ΣτΕ αναφερόμενος στο ΝΟΚ.
Πρέπει να συμφωνήσουμε για την προστασία του περιβάλλοντος αλλά και την στέγαση που είναι και αυτό συνταγματικό δικαίωμα, υπερθεμάτισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι θα διατηρηθούν οι πράσινοι χώροι και θα είναι απόλυτα προσβάσιμοι στους Αθηναίους, είπε αναφερόμενος στο παράδειγμα του Τατοϊου. Ακόμα και αν αυτό σημαίνει να δημιουργήσουμε μικρά πάρκα στο κέντρο της πόλης, κάτι που ανήκει στη δικαιοδοσία κυρίως του Δήμου, αν και δυστυχώς ο νυν δήμαρχος δεν κινείται προς αυτή την κατεύθυνση είπε σε μία ευθεία επίθεση στον Χάρη Δούκα.
Η σκληρή απάντηση Δούκα
Άμεση ήταν η απάντηση του δημάρχου Αθηναίων, Χάρη Δούκα, που χαρακτήρισε την πρόταση Μητσοτάκη ως «Νέα παγκόσμια πρωτοτυπία».
Σε ανάρτησή του «που συνόδευσε από μία φωτογραφία της Αθήνας, ο Χάρης Δούκας ανέφερε πως «η πρόταση που κατέθεσε πριν από λίγο ο πρωθυπουργός για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, είναι να φορτώσει τις πόλεις με μερικούς ακόμα τόνους τσιμέντο. Πραγματικός στόχος να επαναφέρει τον αντισυνταγματικό ΝΟΚ από το παράθυρο, προτείνοντας μπόνους ορόφων σε όσους κατασκευάζουν κτίρια για μακροχρόνια ενοικίαση. Στην Αθήνα με τις χιλιάδες κλειστές κατοικίες και στην πόλη που δεν προβλέπεται ούτε ένα ευρώ εθνικών ή ευρωπαϊκών πόρων για προσιτή στέγη, ο Κ. Μητσοτάκης, προτείνει νέο τσιμέντωμα».
Νέα παγκόσμια πρωτοτυπία.
— Haris Doukas (@h_doukas) October 6, 2026
Η πρόταση που κατέθεσε πριν από λίγο ο πρωθυπουργός για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, είναι να φορτώσει τις πόλεις με μερικούς ακόμα τόνους τσιμέντο.
Πραγματικός στόχος να επαναφέρει τον αντισυνταγματικό ΝΟΚ από το παράθυρο, προτείνοντας μπόνους ορόφων σε όσους κατασκευάζουν κτίρια για μακροχρόνια ενοικίαση.
Στην Αθήνα με τις χιλιάδες κλειστές κατοικίες και στην πόλη που δεν προβλέπεται ούτε ένα ευρώ εθνικών ή ευρωπαϊκών πόρων για προσιτή στέγη, ο Κ. Μητσοτάκης, προτείνει νέο τσιμέντωμα.
ΣτΕ: αντισυνταγματικός ο νέος ΝΟΚ
Υπενθυμίζεται ότι η Ολομέλεια του ΣτΕ έχει κρίνει αντισυνταγματικό τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό ως προς το σκέλος εκείνο που θεσπίζει κίνητρα προσαύξησης των όρων δόμησης (συντελεστής δόμησης, ύψους) για την ανέγερση των κτηρίων, με αντιστάθμισμα την ενεργειακή αναβάθμιση των κτηρίων και την αύξηση των κοινόχρηστων χώρων και των χώρων πρασίνου.
Σύμφωνα με την Ολομέλεια, ο ΝΟΚ αντίκειται στο Σύνταγμα η μη προσμέτρηση στον συντελεστή δόμησης, των εσωτερικών εξωστών (παταριών) και του χώρου κύριας χρήσης των 35 τ.μ. στο δώμα της οικοδομής, όπως και η εξομοίωση της πισίνας με φυτεμένη επιφάνεια.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του προέδρου του ΣτΕ Μιχάλη Πικραμένου, το δικαστήριο έκρινε:
«Ι. Το σύστημα των διατάξεων του ΝΟΚ (άρθρα 10, 15 παρ. 8, 19 παρ. 2 και 25), με το οποίο θεσπίζονται κίνητρα προσαύξησης των όρων δόμησης (συντελεστή δόμησης, ύψους) για την ανέγερση των κτηρίων, με αντιστάθμισμα την ενεργειακή αναβάθμιση των κτηρίων και την αύξηση των κοινόχρηστων χώρων και των χώρων πρασίνου, αντίκειται στo άρθρο 24 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος. Τούτο, όχι, κατ’ αρχήν, εξαιτίας του περιεχομένου τους, αλλά για τον λόγο ότι παρέχεται με τις διατάξεις αυτές, απ’ ευθείας στις υπηρεσίες δόμησης, η δυνατότητα να εκδίδουν οικοδομικές άδειες, κατ’ απόκλιση, και μάλιστα ουσιώδη, από τους ισχύοντες κατά το πολεοδομικό καθεστώς κάθε περιοχής όρους δόμησης. Τα παρεχόμενα με τις διατάξεις αυτές κίνητρα πρέπει να έχουν ληφθεί υπ’ όψιν και να έχουν σταθμισθεί οι συνέπειές τους στο οικιστικό περιβάλλον κάθε περιοχής κατά το στάδιο του πολεοδομικού σχεδιασμού, κατόπιν ειδικής επιστημονικής μελέτης που να τεκμηριώνει τις περιεχόμενες στις διατάξεις αυτές ρυθμίσεις σε σχέση με τις ιδιαιτερότητες και την εν γένει φυσιογνωμία κάθε οικισμού.
ΙΙ. Περαιτέρω, το Δικαστήριο έκρινε ότι αντίκειται στο Σύνταγμα η μη προσμέτρηση στον συντελεστή δόμησης (δυνάμει του άρθρου 11 παρ. 6 του ΝΟΚ), των εσωτερικών εξωστών (παταριών) και του χώρου κύριας χρήσης των 35 τ.μ. στο δώμα της οικοδομής, όπως και η εξομοίωση της πισίνας με φυτεμένη επιφάνεια (άρ. 19 παρ. 2 του ΝΟΚ). Αυτά μπορούν να κατασκευάζονται προσμετρώμενα στον συντελεστή δόμησης. Αντιθέτως, δεν αντίκειται στο Σύνταγμα η μη προσμέτρηση στον συντελεστή δόμησης των έρκερ και των κλιμακοστασίων.
Κατόπιν τούτων, οι προσβαλλόμενες άδειες πρέπει να ακυρωθούν για τους παραπάνω λόγους.
ΙΙΙ. Τέλος, το δικαστήριο, σταθμίζοντας αφενός τις αρχές της ασφάλειας δικαίου, της προβλεψιμότητας και της προστατευόμενης εμπιστοσύνης των διοικουμένων και αφετέρου το δημόσιο συμφέρον, έκρινε ότι τα αποτελέσματα της αντισυνταγματικότητας πρέπει να μην καταλάβουν τις οικοδομικές άδειες, των οποίων η υλοποίηση (οικοδομικές εργασίες) έχει αποδεδειγμένα αρχίσει πριν από την παρούσα ανακοίνωση. Ο περιορισμός των αποτελεσμάτων της αντισυνταγματικότητας δεν καταλαμβάνει εκκρεμείς δίκες».
Τι ορίζει το Build to rent
Το πρόγραμμα που υπάρχει θεσπίστηκε με νόμο του 2026 και απευθύνεται σε νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στις κατασκευές ή στη διαχείριση ακινήτων. Το πρόγραμμα καλύπτει τόσο την ανέγερση νέων κατοικιών όσο και τη μετατροπή κτιρίων άλλης χρήσης σε κατοικίες.
Το βασικό οικονομικό κίνητρο είναι η απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τα έσοδα από την εκμίσθωση των ακινήτων που εντάσσονται στο πρόγραμμα.
Η λογική του «build-to-rent» διαφοροποιείται από το παραδοσιακό μοντέλο ανάπτυξης ακινήτων, όπου οι νέες κατοικίες κατασκευάζονται κυρίως με στόχο την πώλησή τους.
Στην προκειμένη περίπτωση, ο σχεδιασμός συνδέει εξαρχής την κατασκευή με τη μακροχρόνια ενοικίαση. Το κρίσιμο στοιχείο είναι οι συγκεκριμένοι όροι που συνοδεύουν τα κίνητρα και η χρονική διάρκεια κατά την οποία οι κατοικίες θα πρέπει να παραμένουν στη συγκεκριμένη χρήση.
