Οι διαπραγματεύσεις για την κεντρική συμφωνία της COP31 στην Αττάλεια της Τουρκίας κατέληξαν σε αδιέξοδο, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ηνωμένο Βασίλειο και πολλές άλλες χώρες απέρριψαν το τελικό σχέδιο απόφασης λόγω της έλλειψης σαφούς αναφοράς στα ορυκτά καύσιμα.
Η διεθνής κλιματική διάσκεψη του ΟΗΕ, που ολοκληρώθηκε την Κυριακή (22/11), δεν κατάφερε να συγκεντρώσει τη συμφωνία που απαιτούνταν για το λεγόμενο «Antalya Pact». Οι διαβουλεύσεις διήρκεσαν δύο εβδομάδες και υπήρξε σχεδόν 48ωρη παράταση πέρα από την προγραμματισμένη λήξη των εργασιών.
Το κύριο σημείο αντιπαράθεσης ήταν η άρνηση να περιληφθεί στο τελικό κείμενο μια ρητή δέσμευση για τη μετάβαση μακριά από τον άνθρακα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, παρά τις πιέσεις από περισσότερες από 130 χώρες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαδραμάτισε κρίσιμο ρόλο στην αποτυχία υιοθέτησης της συμφωνίας.
Ο υπουργός Κλίματος και Ενέργειας της Ιρλανδίας, Ντάρα Ο' Μπράιεν, εκπροσωπώντας τα 27 κράτη-μέλη, εξέφρασε τη βαθιά απογοήτευση της ευρωπαϊκής πλευράς, επισημαίνοντας ότι δεν μπορούσε να αποδεχθεί μια απόφαση που δεν αντανακλούσε τα επιστημονικά δεδομένα και δεν αναγνώριζε τη σημασία των ορυκτών καυσίμων στην κλιματική αλλαγή. Η ΕΕ τόνισε ότι το προτεινόμενο κείμενο θα μπορούσε να διευρύνει το χάσμα μεταξύ διεθνών δεσμεύσεων και πραγματικών δράσεων για την κλιματική κρίση. Αντίστοιχες ανησυχίες διατύπωσε και το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο θεώρησε ότι η προτεινόμενη συμφωνία δεν ανταποκρινόταν στις επιτακτικές ανάγκες της κατάστασης.
Ποιες χώρες απέρριψαν το σχέδιο
Αρνητικές απαντήσεις προήλθαν και από άλλες χώρες, όπως ο Παναμάς, που υποστήριξε ότι η συμφωνία δεν ήταν επαρκής χωρίς συγκεκριμένες αναφορές στη μείωση χρήσης ορυκτών καυσίμων. Η Νορβηγία, επίσης, διαφώνησε με τις προτεινόμενες αποφάσεις, τονίζοντας ότι το κείμενο συνιστούσε υποχώρηση σε σχέση με προηγούμενες διεθνείς συμφωνίες. Ιδιαίτερες ανησυχίες εξέφρασαν και μικρά νησιωτικά κράτη, τα οποία υποφέρουν από τις συνέπειες της ανόδου της στάθμης της θάλασσας και απαιτούν πιο αυστηρές δεσμεύσεις για τη μείωση εκπομπών.
Από την άλλη πλευρά, χώρες με σημαντική παραγωγή ορυκτών καυσίμων, όπως η Σαουδική Αραβία και η Ρωσία, αντιτάχθηκαν στη συμπερίληψη μιας ρητής αναφοράς για τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα, υπογραμμίζοντας τις διαφορετικές προτεραιότητες που υπάρχουν μεταξύ των χωρών.
Το σχέδιο του «Antalya Pact», το οποίο είχε συνταχθεί με τη συνεργασία Τουρκίας και Αυστραλίας, περιλάμβανε προτάσεις για την ενίσχυση της ηλεκτροδότησης των οικονομιών και τη χρηματοδότηση για τις αναπτυσσόμενες χώρες, ενώ έθιγε και την ανάγκη για περιορισμό της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας στον 1,5 βαθμό Κελσίου, όπως ορίζεται από τη Συμφωνία των Παρισίων. Ωστόσο, η έλλειψη σαφούς δέσμευσης για την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα προκάλεσε αντιδράσεις.
Ο πρόεδρος της COP31 και υπουργός Περιβάλλοντος της Τουρκίας, Μουράτ Κουρούμ, αναγνώρισε ότι δεν υπήρχε η απαιτούμενη συμφωνία και ανακοίνωσε ότι οι αποφάσεις δεν μπορούσαν να υιοθετηθούν. Αυτή η εξέλιξη επισφράγισε την αποτυχία για μια συνολική πολιτική συμφωνία, παρά τις επίμονες διαβουλεύσεις.
Η μη υπογραφή του «Antalya Pact» αποτελεί ένα σημαντικό πλήγμα για τη διεθνή κλιματική πολιτική, καθώς δεν καταφέραμε να διαμορφώσουμε ένα ενιαίο πολιτικό πλαίσιο που να προωθεί την παγκόσμια ενεργειακή μετάβαση. Παρόλα αυτά, οι προηγούμενες διεθνείς δεσμεύσεις για το κλίμα παραμένουν σε ισχύ. Ειδικότερα, η συμφωνία του 2023 από το Ντουμπάι για τη μετάβαση μακριά από τα ορυκτά καύσιμα εξακολουθεί να ισχύει.
BREAKING: COP31 President Murat Kurum confirms that the final draft agreement at the summit will not be approved.
— Sky News (@SkyNews) November 22, 2026
If no new final draft is proposed, talks will have to be suspended and reconvened at the following summit in Ethiopia next year, which has only happened once before. https://t.co/7ziGZKxDjU
Παρά την αποτυχία της COP31, εγκρίθηκαν επιμέρους αποφάσεις που αφορούν την «δίκαιη μετάβαση», η οποία επικεντρώνεται στην υποστήριξη των εργαζομένων και των κοινοτήτων κατά τη μετάβαση σε οικονομίες με χαμηλές εκπομπές άνθρακα. Το αποτέλεσμα αυτής της διάσκεψης αποδεικνύει το βαθύ χάσμα που υπάρχει μεταξύ των χωρών σχετικά με την προσέγγιση και την ταχύτητα αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης. Οι προσπάθειες για συμφωνία σχετικά με το μέλλον των ορυκτών καυσίμων παραμένουν εξαιρετικά περίπλοκες και συνεχίζουν να αποτελούν ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια στη διεθνή κλιματική διπλωματία.






